13/12/2025
Tôi đi nhiều nơi rồi. Đi tới lúc quen chuyện mở cửa phòng mà không nhớ mình đang ở xứ nào. Thành phố nào cũng sáng, cũng rộng, cũng đủ thứ để người ta bận rộn. Chỉ có điều, ít chỗ cho người ta ngồi yên.
Rồi tôi dừng ở Đà Nẵng. Không phải vì quyết định lớn lao gì. Chỉ là một buổi sáng, mở cửa ra thấy gió biển thổi ngang hiên, mằn mặn. Thấy mình không cần phải vội. Vậy là ở lại.
Đà Nẵng hiền. Hiền theo kiểu không giành giật. Biển ngày nào cũng nằm đó, ra vô đều đều như con nước quê mình. Gió thổi qua mấy mái nhà, nghe hao hao tiếng ru. Thành phố này không giữ người bằng lời hứa, nó giữ bằng cảm giác được yên.
Tôi dựng một căn nhà nhỏ gần biển Mỹ Khê. Không phải để khoe, cũng không phải để làm gì lớn. Chỉ là muốn có một chỗ ở, rồi lỡ ai ghé ngang thì có chỗ cho người ta nghỉ lòng. Từ sân bay về tới chưa đầy mười lăm phút, nhưng bước vô nhà là thấy khác liền. Như vừa đi xa một quãng, mà không mệt.
Trong nhà, gạch gió nằm im. Tôi thương mấy viên gạch đó. Gạch không nói, mà giữ gió, giữ nắng, giữ được cả ký ức. Nó giống mấy hàng rào quê, dựng lên không phải để ngăn, mà để cho gió lùa vô mát. Gạch gió hiện diện khắp nơi, khi là miếng gốm, khi là nét thêu trên gối, khi nằm trên bức tường có mấy gương mặt con gái nhìn xa xăm.
Có chút Champa cũ, có chút Đông Dương xưa, mấy lớp thời gian chồng lên nhau, không cần phân bua. Mỗi căn phòng là một khoảng riêng, đủ đầy mà không lạnh. Ở đó, người ta không thấy mình là khách. Chỉ thấy như đang ở nhờ một căn nhà quen.
Tối xuống, bếp sáng đèn. Có khi tôi nấu. Món ăn mang mùi của mẹ, của căn bếp cũ, nơi người ta nấu không phải để bán, mà để giữ người ở lại thêm chút nữa. Ngồi ăn, nghe nhạc vang lên vừa phải, không ai ép ai phải vui. Có những câu chuyện kể ra rồi để đó, không cần nhớ hết.
Tôi hay nói với người ghé thăm, ra Đà Nẵng đi, rồi ai muốn làm gì thì làm. Viết tên mình lên cát cũng được. Lang thang dọc bến thuyền cũng được. Mệt thì về nhà. Nhà có mấy viên gạch gió nằm chờ, giống như miền Trung ôm làng, ôm phố vô lòng. Giống như miền Tây ôm người ta bằng sự chịu thương.
Tôi gói gạch gió lại, giấy mộc thôi, làm quà. Trong đó có họa tiết Champa thời châu Ô, châu Lý. Có nụ cười của vũ nữ Apsara, Á Đông mà kiêu. Gạch xếp hàng trên cột, nằm thẳng bên khung cửa gỗ, giống người miền mình, quen sống sát nhau cho đỡ chông chênh.
Nhà tôi ở Đà Nẵng.
Nhà tôi giữ lại mấy khoảnh khắc nhỏ nhỏ, rồi trao cho người khác.
Còn khoảnh khắc, là của bạn.
Đà Nẵng, với tôi, không phải nơi để đến.
Mà là chỗ để lòng ghé lại, khi đã mỏi